ფრიდრიხ მერცის გამოსვლა დავოსში (სრული ტექსტი)
(წარდგენა - ბორგე ბრენდე (ნორვეგიელი პოლიტიკოსი და დიპლომატი, 2017 წლიდან მსოფლიო ეკონომიკური ფორუმის (World Economic Forum - WEF) პრეზიდენტი)): კანცლერო, ძალიან სასიხარულოა თქვენი დაბრუნება დავოსში. გასულ წელს აქ იყავით არა როგორც კანცლერი, არამედ ახლა თქვენ უძღვებით ევროპის უდიდეს ეკონომიკას. მართლაც შესანიშნავია თქვენი აქ ყოფნა. თქვენ თანამდებობა დაიკავეთ მაისში, ღრმა ცვლილებების მომენტში. გეოპოლიტიკური დაძაბულობა მაღალია. ვაჭრობა ფრაგმენტირებულია. უსაფრთხოება გახდა გადაუდებელი პრიორიტეტი და ტექნოლოგიური ცვლილებები გასაოცარი სისწრაფით აყალიბებს ჩვენს ეკონომიკებს. ევროპამ უნდა უპასუხოს ამ გამოწვევებს და გერმანიას, როგორც ევროპის ეკონომიკურ ძრავას, განსაკუთრებული პასუხისმგებლობა აკისრია კონტინენტის მომავლის ფორმირებაში. ვიცი, რომ აქ სიტყვით გამოსვლის შემდეგ მიდიხართ ბრიუსელში სხვა შეხვედრაზე, მაგრამ როგორც ნახეთ, კანცლერო, დავოსში ხდება რაღაცები, მიდის პროცესები და ვფიქრობ, გრენლანდიის გარშემო დისკუსიები ცოტათი უფრო ადვილი იქნება დღეს საღამოს ბრიუსელში. თანამდებობის დაკავების დღიდან თქვენ გაგზავნეთ მნიშვნელოვანი სიგნალები: ცვლილება ფისკალურ პოლიტიკაში, მნიშვნელოვანი ინვესტიციები თავდაცვასა და ინფრასტრუქტურაში და გერმანიის უფრო აქტიური როლი საერთაშორისო ასპარეზზე. როგორც მარიო დრაგიმ გაგვაფრთხილა, გაბედული ქმედებების გარეშე ევროპას ნელი აგონია ელის. ეს მომენტი მოითხოვს ლიდერობას, რომელიც უზრუნველყოფს სიცხადეს, ნდობას და სიმტკიცეს. ჩვენ მოუთმენლად ველით თქვენს გამოსვლას და გმადლობთ თქვენი მნიშვნელოვანი ლიდერობისთვის ევროპისა და გერმანიისთვის ამ რთულ დროს.
(ფრიდრიხ მერცი): პრეზიდენტო ბორგე ბრენდე, ქალბატონებო და ბატონებო. სიმშვიდე და სიწყნარე აქ, დავოსის „ჯადოსნურ მთაზე“, მკვეთრ კონტრასტშია იმ სამყაროსთან, რომლის ძველი წესრიგიც თავბრუდამხვევი სისწრაფით იშლება. ნება მომეცით გაგიზიაროთ, როგორ უყურებს გერმანიის ახალი მთავრობა ამ ტექტონიკურ ძვრებს და როგორ ვპასუხობთ მათ.
ამ ძვრებს აქვს ყველაზე ღრმა შედეგები ჩვენი თავისუფლებისთვის, ჩვენი უსაფრთხოებისთვის და ჩვენი კეთილდღეობისთვის. ამ კვირებისა და თვეების განმავლობაში ჩვენ ვხედავთ, რომ ახალი ეპოქა უკვე დაიწყო. რუსეთის აგრესიული ომი უკრაინის წინააღმდეგ ამის ყველაზე მკვეთრი გამოხატულება იყო აქამდე, მაგრამ ცვლილებები ბევრად უფრო ღრმაა.
ჩინეთმა სტრატეგიული წინდახედულობით გაიკაფა გზა დიდ სახელმწიფოთა რიგებში. ამერიკის შეერთებული შტატების გლობალური ლიდერობა გამოწვევის წინაშეა და ვაშინგტონი ამაზე პასუხობს თავისი საგარეო და უსაფრთხოების პოლიტიკის რადიკალური გადაფორმებით. ჩვენ შევედით „დიდი სახელმწიფოების პოლიტიკის“ ხანაში. ბოლო სამი ათწლეულის საერთაშორისო წესრიგი, რომელიც დაფუძნებული იყო საერთაშორისო სამართალზე, ყოველთვის იყო არასრულყოფილი. დღეს მისი საფუძვლებიც კი შერყეულია. დიდი სახელმწიფოების ეს ახალი სამყარო შენდება ძალაზე, სიძლიერეზე და როცა საჭიროა — იძულებაზე.
ეს არ არის მყუდრო ადგილი. ჩვენ არ უნდა მივიღოთ ეს ახალი რეალობა როგორც ბედისწერა. ჩვენ არ ვართ ამ ახალი მსოფლიო წესრიგის მოწყალების იმედად. ჩვენ გვაქვს არჩევანი. ჩვენ შეგვიძლია ჩამოვაყალიბოთ მომავალი. წარმატებისთვის ჩვენ თვალი უნდა გავუსწოროთ მკაცრ რეალობას და ჩვენი კურსი ნათელი რეალიზმით განვსაზღვროთ.
ორი დღის წინ მარიო დრაგიმ ამ დარბაზში, ამ ადგილიდან თქვა: „ჩვენ აღარ უნდა ვეყრდნობოდეთ მხოლოდ ჩვენი ღირებულებების ძალას. ჩვენ ასევე უნდა ვაღიაროთ ჩვენი ძალის ღირებულება“. მე ვიზიარებ ამ შეხედულებას. და როცა ვუყურებ ამ დარბაზს, მინდა ვთქვა, რომ ჩვენი უმეტესობა იზიარებს მას. და ეს კარგი საწყისი წერტილია.
ევროპელო მეგობრებო, თუ შეიძლება ასე ითქვას, ჩვენი ძალა დღეს სამ სვეტს ეყრდნობა: ჩვენს უსაფრთხოებას, ჩვენს კონკურენტუნარიანობას და ჩვენს ერთიანობას. პირველი: ჩვენ მასიური ინვესტიცია უნდა ჩავდოთ თავდაცვისუნარიანობაში — და ჩვენ ამას ვაკეთებთ. მეორე: ჩვენ სწრაფად უნდა გავხადოთ ჩვენი ეკონომიკები კონკურენტუნარიანი — და ჩვენ ამას ვაკეთებთ. მესამე: ჩვენ უფრო მჭიდროდ უნდა დავდგეთ ერთად ევროპელებს შორის და თანამოაზრე პარტნიორებს შორის — და ჩვენ ამას ვაკეთებთ.
წინსვლისას ერთი რამ არ უნდა დავივიწყოთ: სამყარო, სადაც მხოლოდ ძალას აქვს მნიშვნელობა, საშიში ადგილია. ჯერ მცირე სახელმწიფოებისთვის, შემდეგ საშუალოებისთვის და საბოლოოდ დიდებისთვისაც. ამას მსუბუქად არ ვამბობ. მე-20 საუკუნეში ჩემმა ქვეყანამ, გერმანიამ, გაიარა ეს გზა მის მწარე დასასრულამდე. მან ჩაითრია სამყარო შავ უფსკრულში. ამიტომ, გვახსოვდეს, რომ ჩვენი უდიდესი ძალა რჩება პარტნიორობისა და ალიანსების შექმნის უნარში თანასწორთა შორის, ურთიერთნდობასა და პატივისცემაზე დაყრდნობით.
შეგახსენებთ, 1945 წლის შემდეგ ამერიკის შეერთებულმა შტატებმა შთააგონა ჩვენ, გერმანელებს, მიგვეღო ეს ლოგიკა. ამ საფუძველზე ნატო გახდა ყველაზე ძლიერი ალიანსი ისტორიაში. აი, რატომ ვრჩებით ამ იდეის ერთგული.
ახლა, ბოლო დღეებში, აშშ-ის ადმინისტრაციამ კატეგორიულად მოითხოვა მეტი გავლენა გრენლანდიაში. ვაშინგტონი ამტკიცებს, რომ ეს იმპერატივია ჩრდილოეთში უსაფრთხოების საფრთხეების დასაპირისპირებლად. ჩვენ მივესალმებით, რომ აშშ სერიოზულად ეკიდება რუსეთისგან მომავალ საფრთხეს არქტიკაში. ეს საფრთხე თავად არის დიდი სახელმწიფოების მეტოქეობის გამოხატულება. ის მიმართულია როგორც ევროპის, ისე აშშ-ის წინააღმდეგ. ჩვენ ამას ყოველდღიურად ვგრძნობთ ჰიბრიდულ თავდასხმებში ბალტიის ზღვაზე და რუსეთის ზამთრის ომში უკრაინელი ხალხის წინააღმდეგ. ჩვენ ვიზიარებთ რწმენას, რომ როგორც ევროპელმა ნატოს მოკავშირეებმა, მეტი უნდა გავაკეთოთ ჩრდილოეთის დასაცავად, როგორც ნატომ. ეს საერთო ტრანსატლანტიკური ინტერესია. გერმანია სწორედ ამას აკეთებს. ჩვენ ამას ვაკეთებთ ნატოს ფარგლებში და უფრო მეტს გავაკეთებთ. ჩვენს მეზობლებსა და პარტნიორებს ევროპაში, დანიისა და გრენლანდიის ხალხის ჩათვლით, შეუძლიათ ჩვენი სოლიდარობის იმედი ჰქონდეთ. ჩვენ დავიცავთ დანიას, გრენლანდიას, ჩრდილოეთს რუსეთის საფრთხისგან. ჩვენ დავიცავთ იმ პრინციპებს, რომლებზეც დაფუძნებულია ტრანსატლანტიკური პარტნიორობა: სუვერენიტეტსა და ტერიტორიულ მთლიანობას. ჩვენ მხარს ვუჭერთ მოლაპარაკებებს დანიას, გრენლანდიასა და აშშ-ს შორის ამ პრინციპების საფუძველზე. ეს განვიხილე პრეზიდენტ ტრამპთან, პრემიერ-მინისტრ ფრედერიკსენთან, გენერალურ მდივან რუტესთან და სხვებთან ამ დღეებში. ამ მოლაპარაკებების მიზანია შეთანხმება მჭიდრო თანამშრომლობაზე მოკავშირეებს შორის ჩრდილოეთში და მის ფარგლებს გარეთ. კარგი ამბავია, რომ ჩვენ ვდგამთ ნაბიჯებს სწორი მიმართულებით. მივესალმები პრეზიდენტ ტრამპის წუხანდელ შენიშვნებს. ეს სწორი გზაა. ეს სწორი გზაა, რადგან ნებისმიერი მუქარა ევროპული ტერიტორიის ძალისმიერად ხელში ჩაგდებაზე იქნებოდა მიუღებელი.
და ქალბატონებო და ბატონებო, ახალი ტარიფები ასევე ძირს გამოუთხრიდა ტრანსატლანტიკური ურთიერთობების საფუძვლებს. თუ ისინი დაწესდება, ევროპის პასუხი იქნება ერთიანი, მშვიდი, გაწონასწორებული და მტკიცე.
წინსვლისას ჩვენ ვხელმძღვანელობთ მკაფიო კომპასით. პირველ რიგში, დიდი სახელმწიფოების ახალ ეპოქაში ევროპა უნდა იდგეს ერთად, მტკიცედ და სუვერენულად. და მეორე, ჩვენ არ უნდა ვთქვათ უარი ნატოზე. გასულ ივნისში ჰააგის ისტორიულ სამიტზე ჩვენ შევქმენით ამისთვის მატერიალური წინაპირობები. ევროპა ასობით მილიარდ ევროს ჩადებს თავის უსაფრთხოებაში. ეს იყო შესანიშნავი ტრანსატლანტიკური წარმატება. ახლა ჩვენ უნდა აღვადგინოთ ნდობა, რომელზეც აგებულია ალიანსი. ევროპამ იცის, რამდენად ძვირფასია იგი. ჩვენ ღრმად ვგრძნობთ, რომ ეს შეიძლება იყოს აშშ-ის ყველაზე ძლიერი კონკურენტული უპირატესობა დიდი სახელმწიფოების ეპოქაში. დემოკრატიებს არ ჰყავთ ხელქვეითები. მათ ჰყავთ მოკავშირეები, პარტნიორები და სანდო მეგობრები.
ნება მომეცით, ეს გერმანულად ჩამოვაყალიბო რამდენიმე სიტყვით: ჩვენ შევდივართ დიდი სახელმწიფოების ახალ ეპოქაში. ჩვენ სწორედ ამ სამყაროს შუაგულში ვართ. ქარები ძალიან მკაცრია და ეს ქარი მოგვიტანს საფრთხეებს — ამას თქვენ გრძნობთ და ჩვენ ყველანი ვგრძნობთ. მაგრამ ძალიან მკაფიოდ უნდა ვთქვათ: ჩვენ არ ვართ ამ სამყაროს ხელქვეითები. ჩვენ შევიძლია მისი ფორმირება ჩვენი ძალით. ჩვენ უნდა გამოვიყენოთ ჩვენი საკუთარი სიძლიერე და სწორედ ამას ვაკეთებთ. ჩვენ მასიურ ინვესტიციებს ვახორციელებთ საკუთარ უსაფრთხოებაში. ჩვენ ვმუშაობთ ჩვენი ეკონომიკების კონკურენტუნარიანობაზე და ერთად ვმუშაობთ ევროპაში პარტნიორებს შორის. ეს დაგვეხმარება ამ ახალ დროში, გაგვიხსნის ახალ კარებს და ახალ შესაძლებლობებს მოგვცემს. რაც შეეხება ჩვენს სუვერენიტეტს, ჩვენ მას მტკიცედ დავიცავთ ჩვენს მეზობლებთან ერთად და ჩვენს მეზობლებს შეუძლიათ ჰქონდეთ ჩვენი სოლიდარობის იმედი. მიუხედავად იმისა, რომ იმედგაცრუებაა ბოლო თვეებში ტრანსატლანტიკური პარტნიორობის განვითარების დანახვა, ჩვენ ის უნდა შევინარჩუნოთ. მე მინდა დავეყრდნო იმედის პრინციპს. ჩვენ, ევროპელებმა, ვიცით, რამდენად მნიშვნელოვანია ეს ნდობა ნატოში და ამ დიდი სახელმწიფოების ეპოქაში აშშ-საც მოუწევს დაეყრდნოს ჩვენ შორის არსებულ ნდობას — ეს არის ჩვენი და მათი მთავარი კონკურენტული უპირატესობა. დიქტატორებს შეიძლება ჰყავდეთ ხელქვეითები, მაგრამ ჩვენ უნდა ვიყოთ პარტნიორები და საიმედო მეგობრები. ეს არის წინადადება, რომელიც საფუძვლად დაედება ჩვენს მუშაობას და ჩვენ ყველაფერს გავაკეთებთ, რომ ეს არ იქნას დავიწყებული.
ჩემმა მთავრობამ ორი მიზანი დაისახა: პირველი, გერმანიამ უნდა დაიბრუნოს ეკონომიკური ძალა. მეორე, ჩვენ გვინდა ევროპა კვლავ გახდეს მთავარი მოთამაშე გლობალურ პოლიტიკაში — ეკონომიკურად და განსაკუთრებით თავდაცვაში. ჩვენ უნდა შეგვეძლოს საკუთარი თავის დაცვა და ეს უნდა გავაკეთოთ სწრაფად. ეს მიზნები ერთმანეთს ავსებს. ეკონომიკური კონკურენტუნარიანობა და გლობალური პოლიტიკის ფორმირების უნარი ერთი მედლის ორი მხარეა. გერმანია მხოლოდ მაშინ შეძლებს ევროპის ლიდერობას, თუ ეკონომიკურად ძლიერი იქნება. და ევროპის გეოპოლიტიკური გავლენა და ჩვენი თავდაცვისუნარიანობა დიდწილად დამოკიდებულია კონტინენტის ეკონომიკურ იმპულსზე.
ქალბატონებო და ბატონებო, ჩვენი პოლიტიკა ახლა უნდა იყოს გამორჩეულად ამბიციური და გაბედული. ჩვენ უნდა მივაღწიოთ პროგრესს ოთხ სფეროში ერთდროულად:
უნდა გავაგრძელოთ უკრაინის მხარდაჭერა სამართლიანი მშვიდობისთვის ბრძოლაში.
ევროპაში დამოუკიდებლად უნდა შეგვეძლოს საკუთარი თავის დაცვა.
გვინდა შევამციროთ დამოკიდებულებები, რომლებიც ამჟამად მოწყვლადს გვხდის.
გვინდა უზრუნველვყოთ, რომ ჩვენმა ეკონომიკამ სრულად გამოიყენოს თავისი პოტენციალი ინოვაციებისა და ზრდისთვის.
ეს იმუშავებს მხოლოდ იმ შემთხვევაში, თუ ვიმუშავებთ როგორც ერთი ევროპული კავშირი. და დარწმუნებული იყავით, გერმანია იღებს განსაკუთრებულ პასუხისმგებლობას. აი, რატომ გადავწყვიტეთ ჩემი მოღვაწეობის დასაწყისშივე გაგვეზარდა გერმანიის თავდაცვის ხარჯები მშპ-ის 5%-მდე. ეს არის უზარმაზარი ზრდა. ჩვენი სამხედრო შესაძლებლობების გაძლიერება ნიშნავს ჩვენი სუვერენიტეტის დამტკიცებას. ჩვენი თავდაცვის სისტემატური გაძლიერებით ჩვენ ვამცირებთ ეკონომიკურ და ტექნოლოგიურ დამოკიდებულებებს.
და ამ დღის წესრიგში არ არის ადგილი იზოლაციონიზმისა და პროტექციონიზმისთვის. ამის ნაცვლად, ჩვენ ვსაუბრობთ სტრატეგიულად კოორდინირებულ კავშირებზე მთელ მსოფლიოში. ევროპის სავაჭრო ამბიციები ნათელია: ჩვენ გვინდა ვიყოთ ალიანსი, რომელიც სთავაზობს ღია ბაზრებს და სავაჭრო შესაძლებლობებს. ჩვენ გვინდა სამართლიანი ვაჭრობის წესების განმტკიცება და თანაბარი პირობები (level playing field). ევროპა უნდა იყოს ანტითეზა სახელმწიფოს მიერ სპონსორირებული უსამართლო სავაჭრო პრაქტიკის, ნედლეულის პროტექციონიზმის, ტექნოლოგიური აკრძალვებისა და თვითნებური ტარიფებისა. ტარიფები კვლავ უნდა შეიცვალოს წესებით და ეს წესები უნდა იყოს დაცული სავაჭრო პარტნიორების მიერ. ამ მხრივ ევროკავშირი დიდ პროგრესს აღწევს. Mercosur-ის შეთანხმებას ხელი მოეწერა. სხვათა შორის, ძალიან ვწუხვარ, რომ ევროპარლამენტმა გუშინ კიდევ ერთი დაბრკოლება შეგვიქმნა, მაგრამ დარწმუნებული იყავით, ჩვენ არ გავჩერდებით. Mercosur-ის გარიგება სამართლიანი და დაბალანსებულია. მას ალტერნატივა არ აქვს, თუ გვინდა მაღალი ზრდა ევროპაში. და დიდი ალბათობით, ეს შეთანხმება დროებით ამოქმედდება. რამდენიმე დღეში ევროკომისიის პრეზიდენტი გაემგზავრება ინდოეთში თავისუფალი ვაჭრობის შეთანხმების პრინციპების დასადგენად. მე ვიყავი ინდოეთში ერთი კვირის წინ და ეჭვი არ მეპარება, რომ დიდი სახელმწიფოების ეპოქა შესაძლებლობას აძლევს ყველას, ვინც ანიჭებს უპირატესობას რეგულაციებს თვითნებობაზე და ხედავს მეტ სარგებელს თავისუფალ ვაჭრობაში, ვიდრე პროტექციონიზმში. ევროპა აერთიანებს ძალებს ახალ პარტნიორებთან, რასაც ხედავთ მექსიკასთან და ინდონეზიასთან სავაჭრო შეთანხმებების დასრულების მცდელობებში.
ამ პარტნიორობების საუკეთესოდ გამოსაყენებლად, ჩვენ უნდა მოვაწესრიგოთ ჩვენი სახლი. ჩვენ ვიცით ეს პრობლემები. გერმანიამაც და ევროპამაც ბოლო წლებში ზრდის წარმოუდგენელი პოტენციალი დაკარგეს რეფორმების გაჭიანურებით და მეწარმეობის თავისუფლებისა და პირადი პასუხისმგებლობის ზედმეტი შეზღუდვით. ჩვენ ამას შევცვლით. უსაფრთხოება და პროგნოზირებადობა უპირატესია გადაჭარბებულ რეგულაციებზე. ჩვენ უნდა შევამციროთ ბიუროკრატია არსებითად. ერთიანი ბაზარი შეიქმნა იმისთვის, რომ ყოფილიყო ყველაზე კონკურენტუნარიანი ეკონომიკური ზონა, მაგრამ ამის ნაცვლად ჩვენ გავხდით ზედმეტი რეგულაციების მსოფლიო ჩემპიონი. ეს უნდა დასრულდეს. ამიტომ მე მოვუწოდე ევროკავშირის ლიდერებს, შეიკრიბონ სპეციალურ სამიტზე 12 თებერვალს. ჯორჯია მელონიმ და მე ჩამოვაყალიბეთ წინადადებები: ბიუროკრატიის საავარიო მუხრუჭი (emergency break for bureaucracy), საკანონმდებლო მუშაობის უწყვეტობა, მოდერნიზებული ევროკავშირის ბიუჯეტი კონკურენტუნარიანობის აქცენტით. ჩვენ გვინდა სწრაფი, დინამიური ევროპა და სერვისზე ორიენტირებული ადმინისტრაცია. მე დაჟინებით მოვითხოვ სწრაფ პროგრესს კაპიტალის ბაზრების კავშირზეც. ჩვენ არ შეგვიძლია დავუშვათ, რომ ჩვენი ევროპული ჩემპიონები (კომპანიები) კვლავ იყვნენ დამოკიდებულნი კაპიტალის ბაზრებზე ევროპის გარეთ. ისინი უნდა იზრდებოდნენ ევროპაში, ფინანსდებოდნენ ევროპაში და გადიოდნენ საფონდო ბირჟაზე ევროპაში.
სახლში, გერმანიაში, ჩვენ კვლავ ვხდით ქვეყანას კონკურენტუნარიანს ბიზნესისა და ინვესტიციებისთვის — როგორც ინდუსტრიისთვის, ისე მცირე და საშუალო საწარმოებისთვის. გეტყვით: ე.წ. „მიტელშტანდს“ (საშუალო ბიზნესს) გერმანიაში დიდი ძალა აქვს. ჩვენ ვაძლევთ მიზნობრივ მხარდაჭერას ინოვატორებს, ვხსნით დაბრკოლებებს და ვუმარტივებთ კაპიტალზე წვდომას. ჩვენ შევამცირეთ ენერგიის ხარჯები. ელექტროენერგიის მიწოდების ფოკუსი არის განახლებადი ენერგიის, შენახვისა და თანამედროვე გაზის ელექტროსადგურების კომბინაციაზე. მომავალ წლებში ნახავთ მასიურ ინვესტიციებს ელექტროხაზებსა და სითბოს მიწოდებაში. 500 მილიარდი ევროა ხელმისაწვდომი ინფრასტრუქტურის მოდერნიზაციისთვის. ჩვენი ძალისხმევის ცენტრშია ციფრული ტრანსფორმაცია. ხელოვნური ინტელექტი მოითხოვს ინდუსტრიულ მასშტაბებს. გერმანიას აქვს სამრეწველო მონაცემების ერთ-ერთი უდიდესი ბაზა მსოფლიოში. ამიტომ ვდებთ ინვესტიციებს AI გიგაქარხნებში, მონაცემთა ცენტრებში და ციფრულ ინფრასტრუქტურაში. ჩვენი ტექნოლოგიური პოლიტიკა ხელმძღვანელობს ახალი მაღალტექნოლოგიური დღის წესრიგით. ჩვენ გვინდა, რომ ინვესტორებმა ნახონ გერმანიაში ძლიერი პარტნიორი.
ქალბატონებო და ბატონებო, ნუ დაგაბნევთ დღევანდელი სათაურები. შეხედეთ დიდ სურათს. სამყარო იცვლება უპრეცედენტო ტემპით. მიმართულება, რომელსაც ის იღებს, გვაშფოთებს. დიდი სახელმწიფოების სამყარო ახალი რეალობაა. ევროპამ მიიღო ეს გზავნილი. გერმანიამაც. ჩვენ გავუმკლავდებით ამ გამოწვევებს. ჩემი მთავრობა შეასრულებს საშინაო დავალებას და გაატარებს ამბიციურ რეფორმებს უსაფრთხოების, კონკურენტუნარიანობისა და ევროპული ერთიანობის გარშემო. შთააგონოს ჩვენ განმანათლებლობის ყველაზე მნიშვნელოვანმა გაკვეთილმა: ჩვენი ბედი ჩვენს ხელშია. ჩვენი პასუხისმგებლობა და თავისუფლებაა მისი ფორმირება. ეს ისტორიული ამოცანა ჩვენ წინაშეა და გერმანიას სურს ითამაშოს მთავარი როლი მის შესრულებაში. დიდ მადლობას გიხდით ყურადღებისთვის.
(კითხვა-პასუხის სექცია):
ბორგე ბრენდე: დიდი მადლობა, კანცლერო, ოპტიმიზმის შექმნისთვის ამ რთულ ფონზე. დავიწყოთ ეკონომიკური დღის წესრიგით. თქვენ თქვით, რომ ევროპა მსოფლიო ლიდერია ზედმეტ რეგულაციებში. ვიცი, რომ დაიწყეთ რეფორმები კოალიციასთან ერთად, ფინანსთა მინისტრიც წინა რიგშია. მაგრამ როგორ აპირებთ, რომ ევროპამ სიტყვიდან საქმეზე გადაინაცვლოს? დრაგის მოხსენება გასულ წელს გამოვიდა, იყო დიდი იმპულსი, მაგრამ მისი რამდენი ნაწილი განხორციელდა? 400 გვერდიანი მოხსენებაა.
ფრიდრიხ მერცი: დიდი მადლობა ამ მნიშვნელოვანი კითხვისთვის. მაგიდაზე გვაქვს ორი მოხსენება: მარიო დრაგის მოხსენება კონკურენტუნარიანობაზე და ენრიკო ლეტას მოხსენება შიდა ბაზრის დასრულებაზე. ჩვენ განვიხილავთ მათ ორივეს ევროპული საბჭოს საგანგებო შეხვედრაზე ბრიუსელში (ბელგიაში) 12 თებერვალს. ჩვენ ისინი მოვიწვიეთ. მარიო დრაგი იყო ბერლინში სამშაბათს, მქონდა მასთან ხანგრძლივი დისკუსია. ჩემი ვარაუდით, მისი წინადადებების მხოლოდ 10% იქნა რეალურად ამოქმედებული ბოლო 18 თვის განმავლობაში. ასე რომ, ბევრად მეტი გვაქვს გასაკეთებელი. 12 თებერვალს მხოლოდ კონკურენტუნარიანობაზე ვისაუბრებთ და იმაზე, როგორ შევამციროთ ბიუროკრატიული წითელი ლენტი და გზა გავუხსნათ ინვესტიციებს. ჩემი ეკონომიკისა და ენერგეტიკის მინისტრიც აქ არის. ამ ფორუმზე ჩატარებული შეხვედრები მმატებს ოპტიმიზმს — ბევრი ინვესტორი ხედავს გერმანიას როგორც საკვანძო ადგილს ინვესტიციებისთვის. ჩვენ უნდა შევასრულოთ სამუშაო. ევროპარლამენტი არ უნდა გახდეს ამ გადაწყვეტილებების „ვიწრო ყელი“. ევროკავშირი არასდროს ყოფილა ადვილი, მაგრამ ის საუკეთესო პასუხია ამ ცვალებად სამყაროში.
ბორგე ბრენდე: მადლობა. მე ყოველთვის ვამბობდი, რომ გერმანიის ინდუსტრიული ცოდნა არ უნდა იქნას სათანადოდ შეუფასებელი. მაგრამ გასულ წელს გერმანიის ეკონომიკა მხოლოდ 0.2%-ით გაიზარდა ორწლიანი რეცესიის შემდეგ. ეს ცოტა ანემიურია თქვენი გემოვნებისთვის. რას აკეთებთ უფრო ძლიერი ციფრების სანახავად?
ფრიდრიხ მერცი: 0.2% არაა დამაკმაყოფილებელი. 2026 წლის პროგნოზი IMF-მა ცოტა გააუმჯობესა 1.1%-მდე, ხოლო 2027 წლისთვის — 1.5%-მდე. მაგრამ ეს ჯერ კიდევ ეყრდნობა ინფრასტრუქტურულ ინვესტიციებს, რომლებიც დამატებითი ვალით ფინანსდება. ეს არის იმპულსი, მაგრამ არა მუდმივი აღმავლობა. ჩვენს წინაშეა პროდუქტიულობის პრობლემა — ის დაბალია ბოლო ათი წლის განმავლობაში. გვაქვს ოთხი დაბრკოლება ხარჯების მხრივ: 1. ენერგია, 2. ბიუროკრატიული ტვირთი, 3. გადასახადები და 4. შრომის ხარჯები. ჩვენ ყველას ვპასუხობთ. საგადასახადო ხარჯები უკვე შევამცირეთ — 10%-მდე ჩამოვდივართ გარკვეულ ნაწილში, ხოლო კორპორატიული გადასახადები ჯამში 25% იქნება 4-5 წელიწადში. ბიუროკრატიული ხარჯები 3 მილიარდით შევამცირეთ შარშან, მაგრამ მეტია საჭირო. შრომის ხარჯები ყველაზე დიდი საკითხია — უნდა ვარეფორმოთ სოციალური სისტემა, პენსიები, ჯანდაცვა, ასევე სამუშაო დრო. გერმანელები წელიწადში 200 საათით ნაკლებს მუშაობენ, ვიდრე შვეიცარიელები. ენერგიის ხარჯები უკვე შემცირდა 10 მილიარდით წელს, მაგრამ ეს არ არის საკმარისი. ბირთვული სადგურები გათიშულია — ეს საბოლოო გადაწყვეტილებაა და უკან ვერ დავაბრუნებთ, ამიტომ ახალი გაზის სადგურები უნდა დაიდგას. ეს სამუშაო პროცესშია.
ბორგე ბრენდე: ბოლო კითხვა. გრძნობთ, რომ თქვენი ევროპელი კოლეგები მართლა ხვდებიან დრაგის მოხსენების იმპლემენტაციის სერიოზულობას? მახსოვს ლისაბონის პროცესი 20 წლის წინ — ევროპა უნდა გამხდარიყო ყველაზე კონკურენტუნარიანი, მაგრამ კონკურენტუნარიანობა დავკარგეთ. ამჯერად მართლა სერიოზულადაა საქმე?
ფრიდრიხ მერცი: ჩემი შთაბეჭდილებით, ჩემმა კოლეგებმა ევროპულ საბჭოში მართლაც გაიგეს, რა დევს სასწორზე. სამყარო ფუნდამენტურად შეიცვალა. ახლა ნამდვილად არის დრო წინსვლისა და ცვლილებების. ოპტიმიზმს მმატებს ფაქტი, რომ 90-იანების დასაწყისში ჩვენ დავნერგეთ შიდა ბაზრის მთელი პროგრამა, რამაც ევროპა გააძლიერა. ჩვენ უნდა გავიხსენოთ ეს მომენტი. დღეს ჩვენ ისევ ვსაუბრობთ ევროპის „სკლეროზზე“, როგორც 80-იანებში, და ჩემი შეგრძნებაა, რომ ჩვენ ვიზიარებთ იმავე იმპულსს, რაც მაშინ გვქონდა. დღეს საღამოს ბრიუსელში ვისაუბრებთ ამ გამოწვევებზე და მართლა მაქვს იმედი, რომ შევძლებთ გადაწყვეტილებების მიღებას, რომლებიც ასე ძლიერ გვჭირდება.
ბორგე ბრენდე: შესანიშნავი პასუხია. ამ ოპტიმისტურ ნოტაზე დავასრულოთ. მადლობა ლიდერობისთვის და დავოსში დაბრუნებისთვის.
